Dag3 Beide gevonden!
Reisdag 3 Lager en fabriek beide gevonden! 18 juli, zaterdag
Start: Uciechów
Eind: Uciechów
Via: Dzierzoniów (Reichenbach), Pieszyce (Peterswaldau), Rosciszow (Steinseifersdorf)
(1=camping, 2=lager in Rosciszow, 3=fabriek in Pieszyce)
(1=weg naar Rosciszow, 2=kiosk)
Vooraanzicht van het lager De fabriek
Tent met gebruiksaanwijzing
De ochtendtemperatuur leent zich wederom voor een korte zwempartij. Daarna onder de douche, ontbijten aan één van de picknicktafels op het terras. Voordat we vertrekken zetten we onze tent weer lekker los. Het is een lichtgewicht tent en het doek is van een materiaal dat sterk reageert op warmte en luchtvochtigheid. Met het vallen van de avond gaat het slapper en slapper hangen en vlak voor het slapen moeten we hem dan ook even bijspannen. Overdag spant het vanzelf strakker en strakker naarmate de zon hoger komt te staan. Wanneer we alleen een bivak hebben is het geen probleem, dan staat hij toch alleen tijdens de nacht. Wanneer we op een camping staan, moeten we er altijd rekening mee houden dat er ruimte is om op te spannen wanneer we niet bij de tent zijn. Tijdens een andere vakantie is één van de stokken al eens gesprongen en door het doek heen gegaan toen we overdag op pad waren! Dus we zoeken nu een evenwicht tussen ruimte geven maar ook weer niet te veel want er is regen voorspeld voor vandaag...
Zwart-wit foto en lintbebouwing
We wandelen over hetzelfde wandelpad als gister naar Dzierzoniów en nemen daar een taxi naar Rosciszow. Met de kaart laten we zien waar we heen willen, want er is geen taal die de taxichauffeur én wij spreken. Op zoek naar het gebouw waar mijn opa woonde. Een jaar of wat geleden, toen mijn opa nog goed kon zien, heeft hij zich een computer aangeschaft en zich het werken met windows en internet eigen gemaakt. Uit die tijd stamt de print van de foto die ik van hem gekregen heb. Een zwart-wit foto van het gebouw waar hij woonde en die hij op internet gevonden had. Dat is het enige dat ik heb. Het scheelt dat het dorpje een lintbebouwing heeft. Het ligt bergopwaarts aan dezelfde weg als waaraan het iets grotere dorp Pieszyce ligt.
Kláár
We besluiten gewoon 'een aardig eind' bergopwaarts te gaan met de taxi en dan al speurend naar beneden te wandelen. Zo gezegd zo gedaan. In mijn tas ook mijn aantekeningen uit mijn opa's dagboek en een vertaling die de campingeigenaar de dag ervoor voor me heeft gemaakt voor bij de zwart-wit foto's van de gebouwen die ik heb. Dat we Nederlanders zijn, waarom we er zijn, dat we dat gebouw zoeken en of desbetreffende persoon ons de weg kan wijzen. We zijn er klaar voor.
Als (n)ooit tevoren
Als we met de taxi in Rosciszow aankomen, spieden we goed naar buiten of we een dergelijk gebouw zien als op de foto. We rijden en rijden, lijken het dorp bijna uit te rijden als links van ons een gebouw opdoemt dat de naam 'kasteel' draagt. We besluiten daar uit te stappen. Betalen de taxichaffeur 70 zloty (ongeveer 3,5 euro) en staan daar. We kijken eens naar het gebouw tegenover ons. Het lijkt wel... Ik pak de foto erbij en waarrempel! We staan er precies voor! Cool! De opgetogenheid die ik voel is een heerlijke!
Lager rond 1975 Lager in 2009
We hebben het gevonden. Hier heeft hij gewoond. Hier hebben die verhalen zich afgespeeld! Ik maak een aantal foto's, waaronder eentje die precies hetzelfde beeld toont als de foto van internet. De schotel hangt er nog, de hegjes staan er nog, de boom ook, alleen iets groter. Links van de voordeur staat ook een waterpomp.
Goedendag!
De voordeur staat op een kier en ik klop er luid op, roep goedendag... er gebeurt weinig. Ik hoor wel dat er binnen iemand loopt, maar er komt niemand naar de deur. Ik klop en roep nog een paar keer, maar het resultaat blijft hetzelfde.
Het pand wordt duidelijk bewoont. Ook hier zijn overal witte, kunststof kozijnen geplaatst en er hangen gordijnen en vitrages. Het ziet er goed onderhouden uit. De 2 ramen die dichtgemaakt waren, zoals op de foto te zien, zijn dat nog steeds. Ik vind het ongepast om zomaar naar binnen te gaan, stel je voor dat één of andere toerist dat bij ons thuis zou doen als het tuinhek net even openstond omdat hij een woongroep zo'n interessant gegeven vindt!
Goedendag?
Jan staat nog aan de andere kant van de straat en ziet de man die vanaf de achterkant van het huis komt aangelopen met stok in zijn hand als eerste. Ik laat hem de vertaalde tekst en de foto zien. Hij reageert bijna niet en ik kom er niet achter of hij het begrijpt. Het enige dat hij zegt is het woord 'Steinseifersdorf', de naam van het dorp in de Duitse tijd en die ook bij de foto staat. Ik gebaar met mijn handen en gezicht of ik om het huis mag lopen. Omdat hij nog steeds bijna geen reactie geeft, begin ik langzaam en met vragen gezicht te lopen. In de hoop dat hij me dan begrijpt. Hij loopt langzaam achter me aan. Ik blijf hem vragend aankijken en hij reageert nog aanmoedigend, nog afwijzend.
Alcohol in de ochtend?!
Als ik de tuin ben ingegaan tot aan de achterdeur die dan rechts van me is, kan ik links om het hoekje van een soort schuur kijken en kijk een man aan die daar onder een boom aan een tafeltje zit met flessen drank eronder.
De berg en het bos achter het huis. De achterdeur en links om het
hoekje van de schuur het stukje
tuin waar de man zat.
Hij gebaart dat ik erbij kan komen zitten. Een Pool die ik niet begrijp en die mij niet begrijpt en dat het dan alleen om de drank zal gaan, daar zit ik niet zo op te wachten. Trouwens, het is rond 11 uur dus een kopje koffie is meer aan me besteed! Dit is weer zo'n moment dat ik het spijtig vind dat ik mijn idee dat ik in het begin van de voorbereidingen had om een beginnerscursus Pools te doen niet heb uitgewerkt. Dan had ik op zijn minst een gesprekje kunnen aanknopen over hoe lang zij hier al wonen bijvoorbeeld. Goed, de uitnodiging met een vriendelijke lach afgeslagen, nog een paar foto's van de tuin gemaakt, een paar keer hartelijk bedankt met 'djenkoeje' en weer naar de voorkant van het gebouw.
Wie Woonde Waar
In de Duitse tijd was het een gaststätte met de naam 'Das Pruisische Haus', gerund door Frau Grosser. Van voren af gezien: Rechtsboven was de zaal waar mijn opa sliep met de andere Hollanders, Tsjechen en Russen. Rechtsonder was ook een jongenszaal. Linksonder het restaurant van de gaststätte en linksboven woonde de burgemeester met zijn gezin.
Zimmer frei... maar hoeveel?
Van toerisme in deze streek is geen sprake. Tegenover het huis zien we een bordje 'zimmer frei', doelend op de paar vakantiewoninkjes die aan het zicht onttrokken door bomen en struiken verder naar achter liggen. Dat is wat mijn opa en oma vertelde over hun bezoek eind jaren 70 hier. Dat die huisjes toen gebouwd werden en dat ze toen hadden gehoord dat het de bedoeling was nog veel meer vakantiewoningen te bouwen. Tot op heden niks daarvan. Eind jaren 70 was het gebouw ook nog niet als woning in gebruik. Mijn opa en oma konden er toen zo naar binnen lopen en zijn zelfs op de slaapzaal geweest, die 2 ramen waren ook nog niet dichtgemaakt.
Het verhaal van de verstopte schoen!!!
Als we tegenover het huis op een muurtje van het hek rondom het kasteel zitten, zie ik opeens dat er schoenen in de vensterbank staan op de benedenverdieping. Het verhaal van de verstopte schoen! Op een dag hadden mijn opa en zijn maatje peren gejat uit een boomgaard. Ze werden betrapt door de eigenaar en gingen rennend naar huis waarbij ze een schoen verloren. Later kwam er controle op hun zaal. De 
overgebleven schoen hadden ze achter het verduisteringspapier, buiten op de vensterbank gezet.
Nu, hier stonden ze ook: schoenen in de vensterbank. Een foto als bewijs voor dit ijzersterke verhaal!
Na de perenboom, zicht op Peterswaldau
We starten de wandeltocht bergafwaarts. De tocht die mijn opa vaak liep of met een busje van de fabriek aflegde. Het is 6 kilometer naar Pieszyce, we lopen langs een beekje naar beneden, 
de meeste gebouwen staat er goed bij en lijken bewoond of in ieder geval in gebruik te zijn. Op een gegeven moment krijgen we vrij zicht op het land richting oosten, met heuvels aan de horizon. Vlak beneden ons Pieszyce. We strijken neer in een weiland voor de lunch en hopen dat het droog zal blijven: de lucht is aardig betrokken inmiddels en het is ook niet echt warm meer te noemen dus we trekken een jackje aan!
Uitzicht richting het oosten vanaf lunchplek. Rechts achter bomen: Pieszyce.
De fabriek in een woonstraat
Bij binnenkomst in het dorp Pieszyce, passeren we links een grote vervallen fabrieksgebouw met een grote schoorsteen. Het stikt van die grote schoorstenen in dit gebied en hier staat er één vlak voor onze neus. Ook zien we iets verderop de wat rondere spits van een kerktoren. We bekijken de luchtfoto en de kaart en nemen aan dat dit de fabriek is die we zoeken. Een deel van de benedenruimtes van de fabriek zijn in gebruik als een soort garageboxen.
(1=weg naar Rosciszow, 2=zijgevel; zelfde gevel als waar het spandoek hangt)
Er staan een aantal jongere mannen met kinderen. Ik pak foto en vertaling en loop op hen af. Eén van hen blijkt Engels te spreken (een wonder! Haha). Hij vertaalt naar zijn maat, laat de foto zien en die denkt ook dat dit de fabriek is die we zoeken. De naam Perschona zegt hem niks, ook weet hij niet of hier in oorlogstijd onderdelen voor wapens geproduceerd werden. We nemen dus aan dat dit de fabriek is die we zoeken. Maken foto's. De man vertelt ons dat een soort vastgoedmakelaar het pand gekocht heeft en dat het nu te koop staat. Het grote gele doek aan de zijkant doet daar niet geheimzinnig over...
Beeldend
Het is raar om nu opeens de beide gebouwen gezien te hebben. Te weten waar hij leefde tijdens de laatste 1,5 jaar van WOII. Beelden te hebben bij de omgeving, de dorpjes waar hij werkte, woonde, leefde met zijn maten. Nu weet ik het. Nu heb ik het gezien. Nu. Wat cool dat ik dit zo kan doen, gedaan heb. Er valt iets van me af. Het toeleven naar is ten einde gekomen. Natuurlijk, we gaan de tocht nog maken. Maar dit deel van onze reis was net zo belangrijk als de tocht die nog komt. 1 Dag versus 2 weken. Gelukt. We hebben beide gebouwen gevonden!
Plattegrond en meer uit de plaatselijke Kiosk
We lopen de weg verder af, hier is het een woonstraat, richting het centrale plein in Pieszyce. We zien dat het nog even duurt voor de bus komt en lopen naar het kioskje (achter de zwarte auto) waar we een jonge 
gast in zagen staan, die kan ons wellicht helpen aan info over waar we een nieuw SD-kaartje kunnen krijgen voor het fototoestel. Hij spreekt goed Engels en weet in Dzierzoniów wel drie winkels die we kunnen proberen, maar die zijn misschien al dicht op zaterdagmiddag. Nu, hij raakt niet uitgetekend om ons met een zelfgemaakte plattegrond uit leggen waar we moeten uitstappen en hoe we vervolgens moeten lopen ;) Terwijl wij op de bus wachten, zien we hem de kiosk afsluiten en naar zijn auto lopen. We maken het grapje dat hij ons een lift gaat geven via Dzierzoniów naar de camping. Hij loopt een paar keer heen en weer tussen kiosk en auto omdat hij kennelijk telkens wat vergeet?! Dat rijdt hij weg en... stopt! Hij biedt ons een lift aan naar de stad en brengt ons uiteindelijk tot aan de winkel. Die is helaas inderdaad al dicht.
Marihuana
Wanneer we instappen stellen we ons aan elkaar voor. Hij heet David, in het Pools spel je het met een w komen we later tijdens het sms-en achter. Dawid. We schatten hem 22. Zodra hij hoort dat we uit Nederland komen, excuseert hij zich en begint dan gretig te informeren naar... hoe kan het ook anders... het drugsbeleid. Of eigenlijk: het drugsgebruik. Wij leggen uit hoe dat beleid bij ons werkt. Hij vindt het fascinerend. Tja, welke buitenlander niet?? Hij blijkt 2 jaar in Kopenhagen te hebben gewoond en is dus zeker bekend met het westerse leven. Hij kent ook Christiania en weet dat softdrugs daar ook een soort van worden gedoogd en als de politie komt, wordt dat bericht vliegensvlug verspreid en verstopt iedereen even zijn joints. Maar nee, bij ons hoef je het niet te verstoppen als de politie langskomt.
'Nederlanski'
Als hij klaar is met zijn boodschappen en de fotowinkels dus dicht blijken te zijn, biedt hij ons een lift naar de camping aan. Moet hij alleen even zijn oma bellen, waar hij bij woont, dat hij later komt voor het eten. Hij lacht hartelijk aan de telefoon als we hem iets over 'nederlanski' horen zeggen en hij daar kennelijk een reactie op krijgt! Een levendige, ondernemende gast. Tijdens de rit naar de camping (die 'agroturistyci van die Nederlander' kent hij wel. Nee niet de man persoonlijk, maar de plek is een begrip geworden in de omgeving. Wauw!) en tijdens het drankje dat we daar samen nog drinken ontwikkelt het gesprek zich verder op het gebied van beleid, regels, bureaucratie. Hij valt bijna van zijn stoel als hij hoort dat je in Nederland een vergunning moet aanvragen voor een verbouwing van je huis of een schutting om je tuin die hoger is dan 1meter80.
Vrijheid versus vrijheid
Hij vertelt hoe hij geniet van de vrijheid in de Poolse natuur, van het geringe controleren en dat als je zelf maar precies weet hoe de regels zijn dat je dan een hele hoop mag en kan. Poolse vrijheid versus Nederlandse vrijheid. Daar valt natuurlijk zoveel over te zeggen. Daar in de koude wind op de camping in Uciechów komen we als leken toch tot een mooi gesprek over de verschillen.
Dan is het drankje op en moet hij naar huis voor het eten. We wisselen mobiele nummers uit en gaan naar de tent.
STOK DOOR HET DOEK
Ondanks onze goede zorgen heeft de tent het toch gepresteerd zich van zijn slechtste kant te laten zien zo aan het begin van onze vakantie. Als we na het afscheid van Dawid bij de tent komen en Jan de rits opendoet, gaat de voorste stok door het doek. We halen de stok eruit, repareren het doek met stukjes van een bewaarzakje van dik plastic en sporttape. Dat heeft de rest van de vakantie gehouden. We gaan douchen en dan begint het te druppelen... de stok moet nog geveild en opnieuw in elkaar gezet worden voordat we de tent weer kunnen opzetten. We overleggen met de campingeigenaar of we onder een afdak bij de speeltuin onze spullen neer kunnen leggen zodat alles droog blijft. Is oké. We gaan er zelf ook maar bij zitten want inmiddels regent het pijpenstelen en waar je ook kijkt de lucht is grauw en grijs.
HEERLIJK BINNEN
Tegen negenen regent het nog steeds en zítten wij daar nog steeds. De stok is ondertussen weer klaar voor gebruik, maar de lucht is grijs, waar je ook kijkt... Het is zaterdagavond en in het restaurant is het een levendige bedoeling. Voorin dansen de 'locals' na hun uitgebreide maaltijd en achterin de Nederlanders en Belgen na hun campingprakje en de biertjes. Geweldige mengelmoes van mensen. We wagen ons ook het restaurant in, drinken en kletsen met twee Nederlandse vrouwen en een Nederlands gezin. Gezellige bedoeling. We hadden al eerder tijdens ons verblijf vernomen dat er ook een paar pensionnetjes bij de camping zijn. We vragen Matthijs ernaar en... er blijkt er nog precies eentje leeg te staan! Daar gaan wij lekker in overnachten!
